Akatsuki (Świt)
Venus Climate Orbiter



 

Sonda Planet-C nad Wenus. Sonda                  Planet-C nad Wenus.

Pierwsza japońska sonda przeznaczona do badania Wenus. Wcześniej znana jako PLANET-C.

Start (wraz z sondami IKAROS i UNITEC-1) podczas okna startowego 17.05-02.06.2010 z wyrzutni nr 1 kompleksu startowego Yoshinobu w Tanegashima. Rakieta nośna H-2A (202) (uprzednio planowano M-V), masa startowa ok. 500 kg. Po trwającym 7 miesięcy locie międzyplanetarnym sonda miała wejść na orbitę (docelowa robocza: hp=300 km, ha=79000 km, i=172°) wokół Wenus. Przeznaczona do badania dynamiki atmosfery Wenus - zwłaszcza jej górnych warstw - z orbity sztucznego satelity. Wyposażona została w kamery do fotografowania w podczerwieni i ultrafiolecie, które śledzić będą także ewentualną działalność wulkaniczną i wyładowania atmosferyczne.

W skład aparatury naukowej wchodzi 6 instrumentów:


Przebieg lotu:

17.05.2010 w T-5 minut (start planowano o 21:44:14) start odwołano z powodu deszczu.

20.05.2010 o 21:58:22 nastąpił start. W T+26' 23" sonda znalazła się na orbicie heliocentrycznej o parametrach: hp=0,72 AU, ha=1,04 AU, i=0°.

28.06.2010 (JST) w odległości 14,6 miliona km od Ziemi wykonano korekcję orbity.

06.12.2010 o 23:49:00 rozpoczęto 12-minutowy manewr VOI-1 (wejścia na orbitę Wenus). Po potwierdzeniu uruchomienia silnika OME (Orbit Maneuver Engine) nastąpiła planowa utrata kontaktu (miała trwać 22 minuty), jednak nie udało się go odzyskać aż do 01:28. O 02:00 sonda miała wykonać manewr zmiany orientacji, by skierować antenę o dużym zysku w kierunku Ziemi, sygnału z niej nie uzyskano. Obecnie sonda jest w stanie "safe mode", kontakt z nią jest za pomocą anteny o małym zysku (8 bps) oraz o średnim zysku (512 bps, ale tylko przez 40 sekund co 10 minut, gdyż sonda rotuje z prędkością 12 razy na minutę wzdłuż osi X). Wieczorem okazało się, że sonda nie weszła na orbitę planety, gdyż silnik przepracował zaledwie 2 minuty i 33 sekundy, po czym sonda obróciła się o 42°. Rozważano dwa powody awarii: pęknięcie ceramicznej dyszy silnika bądź problem w systemie paliwowym, konkretnie rozszczelnienie przewodów helowych. Sonda znajduje się na orbicie heliocentrycznej, na której ponowne zbliżenie z Wenus (na odległość około 3,7 miliona km) nastąpi dopiero na przełomie 2016 i 2017 roku (bez manewru), bądź w końcu roku 2015 (z niewielkimi manewrami). W zbiornikach sondy pozostało 80% paliwa, jednak może się on już nie nadawać do dalszych manewrów.

27.12.2010 poinformowano, ze najprawdopodobniej przyczyną awarii było zablokowanie zaworu zwrotnego systemu doprowadzania paliwa do silnika. Jednocześnie podano, że nie ma możliwości naprawy zaworu. Może to oznaczać niemożność wykonania manewru hamowania silnikowego.

30.06.2011 JAXA poinformowała, że zablokowanie zaworu spowodował kryształ substancji, powstałej w wyniku połączenia paliwa z utleniaczem.

07.09.2011 wykonano 2-sekundowy test silnika OME, który osiągnął zaledwie 13% zakładanego ciągu. W tej sytuacji następny test, który miał trwać 20 sekund, postanowiono skrócić do 5 sekund.

14.09.2011 o 02:50 wykonano 5-sekundowy test silnika OME, również i tym razem ciąg był minimalny (11%). W tej sytuacji wprowadzenie sondy na orbitę Wenus zostanie wykonane za pomocą silniczków RCS, przy czym utleniacz (63 kg) będzie uprzednio zrzucony, by zmniejszyć masę sondy. Jednak taki manewr, jeżeli się powiedzie, oznaczać będzie znaczną zmianę orbity w stosunku do zakładanej, co negatywnie odbije się na programie naukowym misji.

06.10.2011 wykonano zrzut części zapasu utleniacza (operacja zajęła 6 minut).

12.10.2011 wykonano zrzut części zapasu utleniacza (operacja zajęła 9 minut).

13.10.2011 wykonano zrzut części zapasu utleniacza (operacja zajęła 9 minut).

01.11.2011 o 04:22 rozpoczęto manewr korekty orbity heliocentrycznej DV-1 (Delta Velocity, t=587,5"). Zakładana zmiana prędkości wynosiła 90 m/s.

10.11.2011 rozpoczęto manewr korekty orbity heliocentrycznej DV-2 (t=544"). Zakładana zmiana prędkości wynosiła 90 m/s.

21.11.2011 rozpoczęto manewr korekty orbity heliocentrycznej DV-3 (t=342").

31.07.2015 wykonano manewr DV-4-1 - pierwszą część trzyetapowej korekcji orbity DV-4.

??.0?.2015 wykonano manewr DV-4-2 - drugą część trzyetapowej korekcji orbity DV-4.

11.10.2015 wykonano manewr DV-4-3 - trzecią i ostatnią część korekcji orbity DV-4.

06.12.2015 o 23:51:29 sonda rozpoczęła manewr VOI-R1 (Venus Orbit Insertion-Retro 1). Rozpoczął się on na wysokości 541 km nad planetą i trwał 20 minut i 28 sekund, dV wyniosła 196 m/s. W wyniku manewru sonda osiągnęła orbitę o parametrach: hp=~400 km, ha=440000 km, i=3°, T=13 d 14 h.

20.12.2015 wykonano korektę orbity. W wyniku manewru sonda osiągnęła orbitę o parametrach: hp=1000-10000 km, ha=360000 km, T=10,5 d.

04.04.2016 o 07:28 wykonano korektę orbity (t=15"). W wyniku manewru sonda osiągnęła orbitę o parametrach: hp=1000-10000 km, ha=370000 km, T=10,8 d.

17.05.2016 sonda rozpoczęła fazę naukową misji.

W grudniu 2016 roku awarii uległ obwód sterujący kamer IR1 i IR2, do końca lutego 2017 nie udało się usunąć awarii.


Plan lotu sondy:
 
data zdarzenie
??.??.201? zakończenie misji


Strona główna | Sondy kosmiczne - Wenus | Witryna projektu